รายพระนามและจำนวนพระพุทธเจ้าในพระไตรปิฎก

หลายคนเชื่อว่าจำนวนพระนามพระพุทธเจ้าที่ปรากฏในพระไตรปิฎก (ของเถรวาท) มีแค่ 28 พระองค์ แต่จริงๆแล้วในพระไตรปิฎกจะระบุพระนามพระพุทธเจ้าในอดีตจนถึงปัจจุบันไว้ 29 พระองค์ด้วยกัน และกล่าวถึงพระพุทธเจ้าในอนาคตอีก 1 พระองค์คือพระศรีอริยเมตไตรย

ทั้งนี้พระพุทธเจ้าในอดีต  28 พระองค์ที่ปรากฎในพุทธปกิรณกกัณฑ์ว่าด้วยเรื่องเบ็ดเตล็ดเกี่ยวกับพระพุทธเจ้า [1] คือ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่พระโคดมพุทธเจ้า (พระพุทธเจ้าองค์ปัจจุบัน) ได้ทรงพบในกัปที่ พระโคดมพุทธเจ้าในครั้งที่เป็นพระโพธิสัตว์ได้รับคำพยากรณ์ว่าจะได้สำเร็จเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และนับรวมพระโคดมด้วยจึงเรียกว่า “พระพุทธเจ้า 28 พระองค์”   โดยมีรายพระนามดังต่อไปนี้

ซึ่ง 28 พระองค์นี้ 3 พระองค์แรก คือ พระตัณหังกรพุทธเจ้า พระเมธังกรพุทธเจ้า และ พระสรนังกรพุทธเจ้า พระโคดมพุทธเจ้าครั้งยังเป็นพระโพธิสัตว์ยังไม่ได้รับการพยากรณ์ แต่พึ่งจะได้รับการพยากรณ์ว่าจะเป็นพระพุทธเจ้าครั้งแรกจาก พระทีปังกรพุทธเจ้า (แต่ทั้ง 4 พระองค์นี้อยู่ในกัปเดียวกันคือเมื่อ 4 อสงไขยกับอีกแสนกัปป์ที่แล้ว)

ส่วนอีก 1 พระองค์นั้น อุบัติขึ้นก่อน 4 อสงไขยกับอีกแสนกัปป์ที่แล้ว (ก่อนพระตัณหังกรพุทธเจ้า) แต่ไม่รู้ว่าเมื่อไหร่ซึ่ง พระพุทธเจ้าของเรา (พระโคดม) ได้ตรัสเล่าไว้ใน พุทธาปทานชื่อปุพพกรรมปิโลติ (พระไตรปิฎกเล่มที่ 32) มีพระนามว่า พระสัพพาภิภูพุทธเจ้า (สพฺพาภิภุสฺส พุทฺธสฺส) [2,3]

นอกจากนี้ยังสามารถอนุมานได้ว่า มีพระพุทธเจ้าอยู่พระองค์หนึ่ง เมื่อประมาณ 20 อสงไขยแสนกัป มาแล้ว จากข้อความที่พระโคดมพุทธเจ้าตรัสเล่าประวัติของพระองค์เองในอดีตชาติตอนที่ท่านปรารถนาพุทธภูมิครั้งแรกว่า

“ดูกรภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงฟังกรรมที่เราทำแล้วของเรา เราเห็นภิกษุผู้ถืออยู่ป่าเป็นวัตรรูปหนึ่งแล้วได้ถวายผ้าเก่า เราปรารถนาเป็นพระพุทธเจ้าเป็นครั้งแรก เพื่อความเป็นพระพุทธเจ้า ในกาลนั้น ผลแห่งกรรม คือการถวายผ้าเก่า ย่อมอำนวยผลให้เป็นพระพุทธเจ้า”

สาเหตุที่รู้ได้ว่ามีพระพุทธเจ้าอยู่พระองค์หนึ่งในสมัยนั้นเพราะว่า การที่มีภิกษุก็แสดงว่าจะต้องมีพระพุทธเจ้าอุบัติขึ้นอย่างแน่นอนจึงสามารถมีภิกษุได้ แต่พระโคดมพุทธเจ้าของเราไม่ได้ระบุพระนามของพระพุทธเจ้าองค์นั้น

แต่ถ้าพูดถึงจำนวนพระพุทธเจ้าที่อุบัติขึ้นแล้วมีจำนวนเท่าใดนั้น ไม่มีหลักฐานระบุอย่างชัดเจนว่า มีกี่พระองค์ และ ไม่มีระบุว่ามีพระพุทธเจ้าพระองค์แรกของสังสารวัฎ

หลักฐานที่กล่าวถึงจำนวนพระพุทธเจ้ามีเพียงแค่รายละเอียดใน อรรถกถา มหาปรินิพพานสูตร [4] ดังนี้

“ในวันปรินิพพาน ทรงรำลึกว่า วันนี้เดี๋ยวนี้ เราจะเข้าไปสู่นครอมตมหาปรินิพพาน ที่พระพุทธเจ้าหลายแสนพระองค์เข้าไปแล้ว ดังนี้ จึงเกิดโสมนัสมีกำลังขึ้น จิตก็ใส เมื่อจิตใส โลหิตก็ใส เมื่อโลหิตใส อินทรีย์มีใจเป็นที่ ๖ ก็รุ่งเรืองอย่างยิ่ง”

สรุป

พระพุทธเจ้าที่ปรินิพพานแล้ว ที่ปรากฏพระนามอยู่ในพระไตรปิฎกฉบับชาวพุทธเถรวาทมีอยู่ด้วยกันทั้งหมด 29 พระองค์ (ไม่ใช่ 28 พระองค์ เพราะ 28 พระองค์นี่พูดถึงเฉพาะในช่วงเวลา 4 อสงไขยกับเศษแสนมหากัปเท่านั้น) และมีพระพุทธเจ้าอีก 1 พระองค์ซึ่งไม่ปรากฏพระนาม นั่นคือในสังสารวัฏนี้มีพระพุทธเจ้ามาแล้ว ไม่ต่ำกว่า 30 พระองค์ 

ส่วนพระพุทธเจ้าในอนาคตองค์ต่อไป(ถัดจากพระโคดมพุทธเจ้า) ก็คือ พระศรีอาริยเมตไตรยพุทธเจ้า ซึ่งจะมาตรัสรู้ในอีกหลายล้านปีข้างหน้านี้

อ้างอิง

  1. ^ http://www.84000.org/tipitaka/pitaka_item/v.php?B=33&A=8563&Z=8606
  2. ^ http://www.84000.org/tipitaka/attha/v.php?B=32&A=7849&Z=7924
  3. ^ พระไตรปิฎกบาลีฉบับสยามรัฐ เล่มที่ 32 สืบค้นจาก http://www.thammapedia.com/dhamma/tripitaka/tri_verpali/32.pdf
  4. ^ อรรถกถา มหาปรินิพพานสูตร  สืบค้นจาก http://www.84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=10&i=67&p=3#อายุสงฺขารโอสฺสชฺชนวณฺณนา
ข้อความนี้ถูกเขียนใน #พระพุทธเจ้า#, ธรรมะและศาสนา คั่นหน้า ลิงก์ถาวร

1 ตอบกลับที่ รายพระนามและจำนวนพระพุทธเจ้าในพระไตรปิฎก

  1. Perrier Lecturer พูดว่า:

    ร่วมอนุโมทนาในการเผยแผ่พระธรรมรวมทั้งเรื่องราวอันเป็นความจริงในพระไตรปิฎกทั้งหลายนะครับ

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s